خبرگزاری کتاب ايران (IBNA) 14 مرداد 1398 ساعت 10:27 http://www.ibna.ir/fa/doc/report/279181/فعالیت-دفتر-نمایندگی-کتابخانه-ملی-استان-قم-ساختمان-مسکونی -------------------------------------------------- ایبنا گزارش می‌دهد؛ عنوان : فعالیت دفتر نمایندگی کتابخانه ملی در استان قم در ساختمان مسکونی! قبادی: سازمان اسناد و کتابخانه ملی، ثبت احوال کتاب ایران است -------------------------------------------------- بیش از یک سال و نیم از تاسیس دفتر نمایندگی سازمان اسناد و کتابخانه ملی در استان قم می‌گذرد اما همچنان این اداره در یک ساختمان مسکونی که از شرایط و ساختار اداری برخوردار نیست، به فعالیتش ادامه می‌دهد. متن : به گزارش خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) در قم، سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران ۱۲ اداره در استان های مختلف دارد. برخی از این ادارات منطقه ای هستند و چند استان را پوشش می دهند. قدیمی ترین شعب استانی این سازمان، اداره اسناد و کتابخانه ملی در استان همدان است که به صورت منطقه ای چند استان را پوشش می دهد. قم از آن دسته استان هایی است که تحت پوشش استان تهران بوده و هم اکنون بیش از یک سال از راه اندازی این دفتر می گذرد اما همچنان با مشکلات زیادی از جمله عدم اختصاص ساختمان اداری دست و پنجه نرم می کند. هادی قبادی مسئول دفتر نمایندگی سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران در استان قم درباره پیشینه ایجاد آن به خبرنگار ایبنا گفت: قضیه تأسیس سازمان اسناد و کتابخانه ملی در استان قم به سال ها قبل برمی گردد. چند مرحله از طرق مختلف مطرح شد اما اتفاقی نیفتاد. سال ۹۶ به دنبال درخواست بخشی از پژوهشگران ازجمله اعضاء بنیاد قم پژوهی از آقای لاریجانی، دفتر سازمان اسناد و کتابخانه ملی در استان قم راه اندازی و به بنده مأموریت داده شد به استان قم بیایم تا زمینه های این موضوع را پیگیری کنم. وی در ادامه با اشاره به مشکلات دفتر قمِ کتابخانه ملی، بیان کرد: مشکلات ساختارِ اداری، بودجه و ساختمان بیش از هر چیز ما را رنج می دهد. در زمان استاندار وقت مشکلات ساختمان اداری را مطرح کردیم اما به خاطر تنگناهای اداری که در استان وجود داشت، قول فراهم نمودن ساختمان مستقل اداری را به ما ندادند. بعد از چند ماه رفت و آمد، یک ساختمان در بافت مسکونی به ما اختصاص داده شد. این ساختمان شرایط و ساختار اداری را ندارد چرا که اساساً این ساختمان مسکونی است. بیش از یک سال و نیم است در این ساختمان مستقر شده ایم اما هنوز موفق نشده ایم در این زمینه استقلال پیدا کنیم. امیدوارم استانداری بتواند سریع تر این مشکل را مرتفع کند. قبادی اضافه کرد: در این مدت کوتاه استاندار و معاونین ایشان پیگیری های فراوانی کرده اند و گزینه های مختلفی را برای ساختمان اداری دفتر قمِ کتابخانه ملی مدنظر قرار داده اند اما با توجه به مشکلات قانونی و اداری، این قضیه به تأخیر افتاد و امیدواری این تأخیر بیشتر از این طول نکشید و به زودی شاهد افتتاح ساختمان اصلی باشیم. مسئول نمایندگی اسناد و کتابخانه ملی ایران در استان قم یادآور شد: با توجه به ویژگی و شاخصه های استان قم حق استان قم بود خیلی قبل تر این اداره استقرار پیدا می کرد. وجود حوزه های علمیه، مراجع عظام، مرکزیت شیعی، مراکز پژوهشی و کتابخانه ای تخصصی، ملیت های مختلف که دانشجویان و طلاب بیش از ۱۰۰ کشور در این استان مشغول تحصیل هستند، ظرفیت های خوبی را فراهم کرده است تا این دفتر در قم بازگشایی شود. قبادی با تاکید بر لزوم حفظ اسناد مربوط به استان قم در این دفتر، گفت: قم تمام کوچه پس کوچه پر از استاد معتبر تاریخی است. مگر چقدر از این اسناد را تهران می تواند تحویل بگیرد؟! یک درصد هم نمی تواند، چرا که نیرو و امکانات این کار را ندارد؛ اما اگر دفتر قم فعال شود، می توانیم با شناسایی اسناد، آن ها را پالایش و نگهداری کنیم. مشاور سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران در رابطه با اهمیت و نوع کار این سازمان در استان ها بیان کرد: در استان ها بیشتر تأکید بر کارهای اسنادی است. اسناد به چند بخش تقسیم می شوند. یک سری اسناد اداری است و یک سری هم اسناد شخصی داریم. قانون، نهادها و ارگان های دولتی را مکلف کرده که تمام اسناد ارزشمند و قابل توجه شان در مخازن سازمان اسناد و کتابخانه ملی نگهداری شود. در واقع آرشیو ملی ایران اساساً متعلق به این سازمان است. اسناد شخصی که در منازل مردم است نیز لازم است در سازمان اسناد و کتابخانه ملی نگهداری شود. وی تصریح کرد: تمام بایگانی های راکد ادارات باید به سازمان یا دفاتر و ادارات استانی تحویل داده شود. سازمان این اسناد را پالایش می کند و آن دسته از اسناد را که ارزشمند است، جدا نگهداری می کند. به عنوان مثال اداره راه و شهرسازی قم یک قدمت 80 70 ساله دارد. شهرداری قم اسناد بسیاری دارد که از بین رفته است اگر این اسناد به ما تحویل داده می شد، هم اسناد طبق استانداردهای موجود حفظ و نگهداری می شدند و هم بخشی از فضای ساختمانی اداره مربوطه آزاد می شود. هیچ اداره و سازمانی بدون مجوز سازمان نمی تواند یک برگ اداری را امحاء کند اما با تشخیص سازمان بعد از بررسی ها و پالایش اسناد، آن دسته از اوراق که ارزش نگهداری دارند، حفظ و مابقی امحا می شوند. این مقام مسئول درباره فرایند نگهداری اسناد گفت: بعد از اینکه ادارات اسناد بایگانی خود را تحویل می دهند، اسناد مهم و معتبر پیش آرشیو و بعد راهی قرنطینه می شوند و اگر نیاز به مرمت و بازسازی داشته باشند، این کار صورت می گیرد. مرحله بعد میکروب زدایی و آفت زدایی است. کاغذی که از آن قرنطینه بیرون می آید، برای 400 300 سال هیچ آسیبی نمی بیند. این اتفاق در صورتی می افتد که در آرشیوها و مخازن استاندارد نگهداری شود؛ نه در بایگانی های اداری که شرایط مناسب نگهداری را ندارند؛ چرا که مخازن استاندارد از چهار آیتم نور استاندارد، رطوبت استاندارد، دما و امنیت استاندارد برخوردارند. قبادی گفت: بنده یک سال پیش در شورای اداری همین حرف ها را مطرح و به ضرورت تأسیسدفتر نمایندگی سازمان اسناد و کتابخانه ملی در استان قم اشاره کردم؛ با این کار، اولاً اسناد ملی و مکتوب کشور حفظ می شود، ثانیاً فضای ساختمان های اداری آزاد می شود، ثالثاً عوارض و مشکلات امنیتی سامان داده می شود؛ و نهایتاً از عوارض طبیعی و غیرطبیعی و همچنین عوارض بهداشتی جلوگیری می شود. مسئول نمایندگی اسناد و کتابخانه ملی در استان قم درباره نحوه تحویل اسناد به این سازمان هم اشاره کرد و گفت: به سه صورت اسناد به ما تحویل داده می شود. اولین و راحت ترین آن اهدا اسناد است. دومین راه امانت گذاشتن اسناد شخصی یا اداری است. با تشخیص کارشناس های ما، این اسناد به صورت امانی حفظ و نگهداری می شوند. سومین راه، فروش اسناد به سازمان است. اگر سازمان تشخیص دهد اسناد ارزشمند است، با توجه به اعتباراتی که در این زمینه دیده شده است، اسناد خریداری می شوند. وی درباره راه اندازی کتابخانه تخصصی قم شناسی هم بیان کرد: در حوزه های مختلف کتابخانه های تخصصی در قم وجود دارد اما کتابخانه تخصصی مستقل تحت عنوان قم شناسی نداریم. دوستان بنیاد قم پژوهی درخواست داشتند زمینه ای فراهم شود تا کتابخانه ای تحت عنوان قم شناسی شکل گیرد. در حال حاضر این بحث مورد مطالعه قرار گرفته و اگر ساختمان مناسبی در اختیار داشته باشیم، حتماً کتابخانه تخصصی قم شناسی را راه اندازی می کنیم. هادی قبادی در پایان با بیان اینکه ثبت احوال کتاب ایران، سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران است، گفت: هر کتابی که چاپ می شود، باید به سازمان ما ارائه شود تا کارهای قبل از چاپ آن از قبیل فیپا و شابک انجام شود. با توجه به اینکه قم مقام دوم نشر کتاب در کشور را دارد، اگر این اداره در استان شکل بگیرد، ارتباط ناشران قم در زمینه چاپ کتاب خیلی تسریع می شود. از طرف دیگر کتابخانه ملی ایران مرجع رسمی امور کتابخانه های هر کشوری با کل دنیا است و با توجه به جایگاه قم که می تواند در حوزه کتاب دنیا نقش ایفا کند، اهمیت موضوع در رابطه با حمایت از نمایندگی سازمان در استان قم دوچندان می شود.