خبرگزاری کتاب ايران (IBNA) - پربيننده ترين عناوين اندیشه و علوم اجتماعی :: نسخه کامل http://www.ibna.ir/fa/social Mon, 20 May 2019 21:32:44 GMT استوديو خبر (سيستم جامع انتشار خبر و اتوماسيون هيئت تحريريه) نسخه 3.0 /skins/default/fa/normal3/ch01_newsfeed_logo.gif تهيه شده توسط خبرگزاری کتاب ايران (IBNA) http://www.ibna.ir/ 100 70 fa نقل و نشر مطالب با ذکر نام خبرگزاری کتاب ايران آزاد است. Mon, 20 May 2019 21:32:44 GMT اندیشه و علوم اجتماعی 60 فردید برای فرهنگ ایرانی هرمنوتیک انتولوژیک نقادانه غرب دارد/ چرا فردید با سروش و نصر مخالفت دارد؟ http://www.ibna.ir/fa/doc/report/275940/فردید-فرهنگ-ایرانی-هرمنوتیک-انتولوژیک-نقادانه-غرب-چرا-سروش-نصر-مخالفت به گزارش خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) به همت پژوهشکده فرهنگ معاصر سومین نشست از سلسله نشست‌های مواجهه فرهنگ ایرانی با تجدد با عنوان «فردید و هرمنوتیک انتقادی غرب» با سخنرانی مالک شجاعی جشوقانی امروز یکشنبه ۲۹ اردیبهشت ماه در پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی برگزار شد. شجاعی جشوقانی در این نشست با اشاره به اجرای طرح مواجهه فرهنگ ایرانی با تجدد در پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی گفت: این طرح ظرفیت‌های فرهنگ ایرانی با تجدد را از رویکرد فلسفی با موضوع میان فرهنگی بررسی کند و تلاش کرده شخصیت محور باشد. تاکنون  نیز سه گام درباره محمد علی فروغی، سید حسین نصر و احمد فردید برداشته شده است.   او با بیان اینکه مرحوم فردید یکی از نقاط ظرفیت فرهنگ ما در مواجهه با غرب است عنوان کرد: ما اگر در این طرح درست حرکت کرده باشیم بیشتر تلاش کردیم پدیدارشناسی تجدد از منظر اندیشه مرحوم فردید را در نظر داشته باشیم. کتابی در سال 1395 برای نخستین بار با عنوان «غرب و غرب زدگی» منتشر شده که شامل درسگفتارهای احمد فردید است.   این مدرس فلسفه با اشاره به نقل قولی از این کتاب افزود: فردید در این کتاب می‌گوید: «من عرض نمی‌کنم هایدگر منتظر کلام الله است اما در هم سخنی با او اعتقاد دارم کلامی که او بیشتر می‌جوید بیشتر با کلام الله تطابق دارد...» او می‌گوید در دوره اسلامی چون حس ملی گری حاکم بود، مباحث معرفتی به انقلاب کوپرنیکی و ... منتهی نشد.   به گفته عضو هیئت علمی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، درباره فردید کارهای زیادی انجام شده و اساتیدی مختلفی در این باره کار کرده‌اند. اخیراً جدیدترین کتابی که درباره فردید چاپ شده «فراملی گرایی در اندیشه سیاسی ایران» با عنوان فرعی زندگی و زمانه احمد فردید است. این کتاب مفصلی به قلم میرسپاسی به زبان انگلیسی است که در سال 2017 منتشر شده و نویسنده بسیاری از مشهورات درباره فردید را یا رد کرده یا جلوی آن علامت سوال می‌گذارد.   او ادامه داد: میرسپاسی به ویژه تلاش می‌کند وابستگی فردید را به ایدئولوژی خاص رد کند. او نقدها و برنامه‌های فردید را بررسی کرده و با دوستان و منتقدان او گفت‌وگوهای تفصیلی داشته است. فصل چهارم کتاب به فلسفه احمد فردید پس از انقلاب اسلامی می‌پردازد. در فصل سوم نسبت کربن، ایزوتسو، فوکو و فردید مورد توجه قرار می‌گیرد. در فصل دوم جهان خیال فردید بحث می‌شود و در نهایت در فصل یک این موضوع بررسی می‌شود که چرا فردید مهم است؟ شجاعی جشوقانی با اشاره به اینکه فرضیه خامش در این سخنرانی این است که اگر بخواهیم اصناف و انواع مواجهه با غرب را طبقه بندی کنیم، چگونه است توضیح داد: ما یک مواجهه معرفت شناسانه با غرب داشتیم و آن را به مثابه یک کتاب در متون غرب جدید خواندیم. پس تلقی ما در این رویکرد گزاره‌ای بوده و اینکه غرب با گزاره‌ها یکی است. این رویکرد معرفت شناسانه نزدیک به فلسفه تحلیلی معاصر است چون فلسفه را استدلال آوری می‌داند و وارد بحث معرفت شناسانه می‌شود و غرب را نقد و نقادی می‌کند. این رویکرد از موضع دینی و فلسفی در کشور ما تقویت شده و عمده مباحث در نواندیشی دینی در کشور ما رویکرد معرفت‌شناسانه دارد. فردید به شدت با این رویکرد مقابله دارد و بحث‌های جدی در این باره با افرادی چون سروش دارد.   به گفته این مدرس فلسفه، رویکرد دوم به غرب کلامی و تئولوژیک است که از افق اندیشه دینی بسیار لازم است و مثال بارزش مرحوم استاد مطهری است که رویکرد تئولوژیک با غرب داشته است. شهید مطهری چون از قم به تهران آمده باعث می‌شود در بحث گروه‌های فلسفه دانشگاه تهران قرار گیرد و در آنجا بیان می‌کند که تا ذهن را نشناسیم فلسفه را نمی‌شناسیم! پس مساله او مواجهه با غرب از موضع میراث اسلامی از طریق گفت‌وگو می‌شود. البته در اینجا هم غرب در مجموعه‌ای از گزاره‌ها قرار می‌گیرد که هرمنوتیک دینی به مواجهه با معرفت‌شناسی مدرن می‌آید. فردید چون به دوره بندی تفکر قائل است با این مهم مخالفت می‌کند و معتقد است این جریان یک تفکر مدرسی با اندیشه اسلامی است.   شجاعی جشوقانی با بیان اینکه جریان سوم، سنت‌گرایان است گفت: فردید با این جریان علی رغم برخی از همدلی‌هایش باز همراهی ندارد و می‌گوید این‌ها در غرب‌شناسی دچار گزیده بینی غرب هستند. در اینجا فردید به نمایندگی با سید حسین نصر مخالفت دارد. جریان چهارم رویکرد انتولوژیک به غرب است که فردید ذیل آن قرار می‌گیرد. این رویکرد غرب را به مثابه مجموعه‌ای از معرفت و شبهه دوران جدید و... نمی‌بیند بلکه آن را نوعی هستی شناسی فرهنگی اجتماعی و نسبت برقرار کردن با عالم و آدم می‌داند. او تاکید می‌کند که اگر کسی فهم انتولوژیک از غرب نداشته باشد با مشکل مواجهه می‌شود. او معتقد است هایدگر در پارادایم اروپا محور است  و به مدد او از عقل خود بنیاد تلاش می‌کند عبور کند. او در بحث غرب تاکید می‌کند که غرب و تجدد یک مفهوم جغرافیایی، سیاسی، اقتصادی، فرهنگی و ... نیست بلکه ماهیت آن متافیزیک است. رونق گرفتن فلسفه تطبیقی در شاگردان فردید وجود دارد و او یونان را خاستگاه، غرب، تجدد و طاغوت می‌داند.   این مدرس فلسفه با اشاره به غرب زدگی در آثار فردید عنوان کرد: غرب زدگی در آثار او انواع دارد؛ غرب‎زدگی غیر مضاعف که نیست‎انگاری حق و غفلت از حقیقت وجود بدون آن‎که دیگر موجودات به‎جز نفس بشری، نیست‎انگاشته شود. غرب‎زدگی مضاعف که علاوه‎بر نیست‎انگاری حقیقت وجود، تمام انحاء دیگر موجود به‎جز نفس بشری نیست،‎ انگاشته می‎شود و نفس بشر در مقابل خدا و جهان اصالت می‎یابد.  به گفته او، غرب‎زدگی مرکب در نگاه فردید غرب‎زدگی افرادی است که از ماهیت نیست‎انگار خود، غافل هستند و ضمن نیست‎انگاشتن خود، از حقیقت وجود، غفلت ورزیده‎اند. غرب‎زدگی بسیط نیز نوع غرب‎زدگی خاص کسانی است که به غفلت خود از حقیقت وجود و نیست‎ انگاشتن حق واقف‎اند، چنین فردی می‎داند که غرب‎زده است و ضمن دفاع از آرمان‎های غربی‎اش، بر آن‎ها اصرار می‎کند و تمایل دارد که غربی بماند.    شجاعی جشوقانی با اشاره به غرب‎زدگی ایجابی توضیح داد: این غرب‎زدگی کسانی است که بر موضوعیت نفسانی اصرار دارند و بر اصیل شمردن نفس انسانی، تأکید می‎ورزند. این افراد پاره‎ای از مبانی غربی را عملا می‎پذیرند و ترویج می‎کنند و بدین صورت مبانی غربی در قول و فعل و حالت آنان متجلی می‎شود. غرب‎زدگی سلبی هم غرب‎زدگی کسانی است که در عین نیست‎انگاری، در طلب گذشت از حوالت تاریخی غرب، یعنی موضوعیت نفسانی هستند و در آن‎ها تمنایی برای گذشت از نیست‎انگاری، وجود دارد.   این مدرس فلسفه با اشاره به اینکه فردید به محدودیت‌های رویکردهای تئولوژیک، معرفت شناسانه و سنت گرایانه به غرب به خوبی اشاره می‌کند گفت: قدرت نقادی ایشان به خوبی مشخص است. جریانی که وارد نقد جدی غرب شده حتی از افق دینی از نگاه فردید سرنخ و ایده گرفته است حتی اگر در رویکرد دینی نقد شده باشد. دومین وجه فردید فعال کردن ظرفیت‌های متون کلاسیک، فلسفه، کلام و عرفان اسلامی برای طرح و صورت بندی مواجهه با مسائل انسان معاصر است. فردید به سراغ ظرفیت‌های خفته عرفان می‌رود و آن را برای گفت‌وگو با فلسفه فعال می‌کند. در شاگردان فردید هم مانند مصلح این گفتمان‌ها جلو می‌رود.   او در پایان گفت: گفت‌وگوی عرفان با فلسفه‌ اسلامی در ساحت ما وجود نداشت اما به واسطه فردید این اتفاق صورت گرفت. تلاش برای تمهید جدی برای مشخص کردن معادل‌های فارسی در حوزه فلسفه یکی دیگر از تلاش‌های فردید است و خواسته مفهوم سازی‌های متناسب با سنت زبانی و زیست جهانی بومی ارائه دهد. جریان فکری متاثر از فردید توانسته مباحث مربوط به فلسفه میان فرهنگی را بیان کند. به هر حال فردید برای فرهنگ ایرانی آورده‌ای با عنوان هرمنوتیک انتولوژیک نقادانه غرب دارد و این دستاورد منحصر به فرد اوست که همچنان می‌تواند به ما در فهم سنت، خود و مواجهه با غرب کمک کند.   ]]> اندیشه و علوم اجتماعی Sun, 19 May 2019 10:48:14 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/report/275940/فردید-فرهنگ-ایرانی-هرمنوتیک-انتولوژیک-نقادانه-غرب-چرا-سروش-نصر-مخالفت یکی از نقاط ضعف مطالعات قرآنی نپرداختن به مضامین اخلاقی و دادن اولویت‌ به آنهاست http://www.ibna.ir/fa/doc/report/275966/یکی-نقاط-ضعف-مطالعات-قرآنی-نپرداختن-مضامین-اخلاقی-دادن-اولویت-آنهاست  به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) محسن جوادی استاد فلسفه دانشگاه قم شب گذشته مهمان دهمین برنامه «ضیافت» با اجرا و سردبیری مالک شجاعی جشوقانی بود که به موضوع «قرآن و اندیشه‌های اخلاقی در جهان اسلام» اختصاص داشت. جوادی در این برنامه درباره اخلاق توضیحاتی را ارائه کرد و گفت: توجه آدمی به اخلاق محصول عنصر درونی در خودش است وقتی انسان متوجه می‌شود که گونه‌های مختلف حیات را داشته باشد برایش این سوال پیش می‌آید که کدام زندگی خوب است. ارسطو در اخلاق نیکومانوس می‌گوید ما می‌توانیم حیات اجتماعی، فلسفی و ... داشته باشیم. بنابراین این سوال همواره مطرح می‌شود که چه زندگی برایش خوب است؟ اگر ما اخلاق را پیدا کردن یک زندگی خوب تعریف کنیم وقتی به جامعه اسلامی می‌آییم می‌بینیم این سوال برای عالمان مختلف، عارفان، محدثان، و ... مطرح است که زندگی خوب چیست؟ البته برخی از عبارات از مضامین قرآنی گرفته می‌شود اما مساله اصلی پیدا کردن حیات طیبه بود. پس متناسب با روش و تعریف دانشمندان از اخلاق، نوع ارجاع به استنادات قرآنی متفاوت است به طور مثال کسی که مستقیما عقاید دینی می‌خواهد بیان کند بیشتر به قرآن کریم مراجعه می‌کند.   او ادامه داد: بخشی از تعریف اخلاق، استنادش را از قرآن می‌گیرد و آثار ارزشمندی در این باره تدوین شده که خیلی روی توجیه فلسفی نمی‌رود و تنها می‌خواهد مومنانی را که متن قرآن را قبول دارند خطاب قرار دهد اما برای فیلسوف اصل برهان مبناست و برهان مبانی عام عقلی می‌خواهد پس از منظر فلسفه به اخلاق ورود پیدا می‌کنند. بنابراین هر کدام از این رویکردها با قرآن همسو هستند اما برخی مستقیما به قرآن پرداخته و برخی دیگر به صورت غیر مستقیم بحث اخلاق را از نگاه قرآن بررسی می‌کند.   معاون فرهنگی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی با بیان اینکه لزومی ندارد هر کسی از اخلاق قرآنی استفاده می‌کند همه مبانی را قرآنی را ببیند اما لازم است که این نظام از لحاظ برهانی اثبات شود عنوان کرد: یک رویکرد خوب در میان حکیمان مسلمان مثل مرحوم نراقی رویکرد تلفیقی است یعنی در برخی از مواقع بحث فلسفی و در برخی دیگر بحث قرآنی می‌کنند و شاید کتاب «جامع سعادات» از این نظر بسیار برجسته است که می‌توان دستاوردهای تمدنی رویکردهای مختلف را در آن دید. از سوی دیگر فارابی و ابن سینا رویکردی از اخلاق را شرح می دهند که می تواند چهارچوب دینی را حمایت کند.   جوادی با اشاره به اینکه شاید عمده نقدی که مخالفان فلسفه در جهان اسلام داشتند به بحث‌های نظری بوده نه اخلاقی! یادآور شد: نقدهای غزالی در تهافت الفلاسفه به ابن‌سینا در حوزه غیر اخلاقی هستند بدین معنی که چهارچوب دینی در حوزه اخلاق را نقد نمی‌کنند و همدلانه نگاه می کنند.   او در بخش دیگری از سخنانش درباره اینکه نظام اخلاقی چه گونه تصویر می‌شود گفت: اخلاق پرداختن به خود انسان و ساختن آن است؛ این مفهوم در سنت‌های غیر دینی در حکمت‌های یونانی هم هست و به طور مثال فوکو نشان می‌دهد که چگونه در حکمت یونانی پرورش خود وجود داشته است. پس نخستین مساله در مبانی اخلاق قرآنی انسان شناسی است و این در اکثر کتاب‌های فلسفه اخلاق وجود دارد. پس انسان شناسی قرآنی در این باره مهم است. در آموزه‌های قرآنی و دینی خدا انسان را خلیفه خود قرار داده بدین معنی که ما در این عالم باید کاری کنیم که خدا به ما سپرده است. کار خدایی ما درباره انسان این است که خودش را بسازد! به گفته این استاد فلسفه اخلاق، تصور ما از خودمان بسیار مهم است و این تفاوتی است که نگاه قرآنی با حکمت یونانی دارد آن‌ها از منظر امر وجودی به پرورش خود نگاه نمی‌کردند و بیشتر برای یونانی‌ها پرورش خود جنبه زیبایی‌شناسی داشت اما در نگاه قرآنی و اسلامی پایداری و جاودانگی بسیار مهم است. ما اینجا خلیفه خداوندیم یعنی می‌خواهیم اراده خداوند را محثث کنیم بدین معنی که زندگی فردی و اجتماعی پاکی داشته باشیم.  او افزود: پس عنصر اصلی اخلاق اسلامی این است که انسان زیستش برای ساختن حیات اخلاقی در جهان است. ساختن خود نه فقط یک عنصر تفننی است بلکه ساختنی برای زندگی جاوید است پس نکته اصلی اخلاق قرآنی این است که ما آمدیم تا خود را پرورش دهیم. ساختن خود مسیر جاودانی را برای ما فراهم می‌کند و خداوند استعداد ساختن این مسیر را به ما داده است. جوادی با بیان اینکه ما نباید نقدها را در این حوزه به عنوان تقابل ببینیم گفت: بلکه می‌توان این‌ها را در آثاری مانند جامع السعادات مشاهده کرد. فارابی و ابن سینا تسلیم محض یونان نبودند و میراث فلسفی عمیقی را برای ما به جا گذاشتند که به درد ما می‌خورد و می‌توان از مضامین اخلاقی در آن دفاع کرد. او در بخش دیگری از سخنانش تقوا را تعریف کرد و توضیح داد: تقوا به معنای نگه داشتن خود است یعنی انسان کرامتش را از دست ندهد. کسی می‌تواند حیات اخلاقی داشته باشد که برای خودش ارزش اخلاقی قائل باشد. ما نباید فقط حرمت خود را نگه داریم بلکه باید کرامت دیگران هم نگه داریم چون آن هم نفس الهی دارد. وقتی کرامت انسانی در جامعه‌ای از بین برود شرارت‌ها هم زیاد می‌شود به همین دلیل توصیه‌های زیادی برای رعایت تقوا وجود دارد.   معاون فرهنگی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در پاسخ به این سوال که چرا تصویر جهان اسلام معاصر در مقایسه با این نظام اخلاقی که تصویر می‌شود، نگران کننده است؟ گفت: وقتی ما به متن قرآن بر می‌گردیم می‌بینیم فضائل و رذایل شرح داده شده اما در متن جامعه نشانی از آن نیست. یکی از علل ناهمسوئی این است که جای کار بیشتری روی مفاهیم اخلاقی وجود دارد. اخلاق یک دانش و معرفت است و آن چیزی که فایده اصلی آن است تحقق و التزام به آن است بین اخلاق و اخلاقی شدن فاصله‌ای است که باید روی آن کار کنیم. به گفته او، ما اینجا فرض می‌کنیم معرفت اخلاقی ما قرآنی است اما چرا اخلاقی عمل نمی‌کنیم؟ چون ما به لحاظ نظری خیر اخروی و دنیوی را می‌دانیم اما اعتقاد عملی نداریم. برخی به لحاظ اعتقادی مومن هستند اما به لحاظ عملی نه! عدم التزام به اخلاق به نوع تعلیم و تربیت، سست بودن اراده فرد، ساختارها و قوانین و ... بر می‌گردد. از سوی دیگر ما گاهی معرفت اخلاقی داریم اما به عمل ما کمک نمی‌کند چون اخلاق انتهایش مهندسی است در یونان جنس معرفت اخلاقی را از جنس مهندسی و ساختن می‌دانستند یعنی برای ساختن اخلاق باید برنامه داشت. ما در اخلاق این را رها کردیم و فکر کردیم تدریجی محقق می‌شود و این یکی از آفت‌هایی است که در سطح اجتماعی مشکل ایجاد کرده است. پس باید برای رسیدن به اخلاقی شدن ابتدا انگیزه‌ها و اراده‌ها را تقویت کرد و در این راستا الگوهای خوب را به کار گرفت و از سوی دیگر باید برای اخلاقی شدن برنامه داشت.   جوادی در بخش پایانی گفت: باید ابتدا بپذیریم که در اخلاقی شدن مشکل داریم سپس باید برنامه‌ریزی اخلاقی داشته باشیم. همچنین با نگاه انتقادی به مطالعات قرآنی باید گفت از مضامین اخلاقی در این مطالعات غفلت شده به طور مثال درباره خودفریبی در کتاب‌های این حوزه کم کار شده است. در بحث تعارض عدل و احسان نیز کار خوب قرآنی نشده بنابراین باید ده‌ها کار روی این حوزه صورت بگیرد. یکی از نقاط ضعف ما در مطالعات قرآنی نپرداختن به مضامین اخلاقی و دادن اولویت‌ به آنهاست.                       ]]> اندیشه و علوم اجتماعی Mon, 20 May 2019 07:51:25 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/report/275966/یکی-نقاط-ضعف-مطالعات-قرآنی-نپرداختن-مضامین-اخلاقی-دادن-اولویت-آنهاست کنفرانس بین‌المللی تاریخ و علوم اجتماعی برگزار می‌شود http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/275962/کنفرانس-بین-المللی-تاریخ-علوم-اجتماعی-برگزار-می-شود به گزارش خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) کنفرانس بین‌المللی تاریخ و علوم اجتماعی در روزهای ۳۰ و ۳۱ ژانویه ۲۰۲۱ در دبی، امارات متحده عربی برگزار می‌شود. محور موضوعات شامل نظریه‌های گذار، روند دموکراتیزه کردن، نخبگان سیاسی، سیاست‌های اجتماعی و اقتصادی، اقتصاد، اقتصاد ملی یا جهانی؛ سیستم‌های حزبی و سیستم‌های انتخاباتی، انتخابات سیاسی و مبارزات انتخاباتی، سیستم حقوقی، فرهنگ سیاسی، مطالعات جامعه‌شناختی، جامعه مدنی و نمایندگی سیاسی و رسانه‌های جمعی است. از علاقمندان به موضوعات فوق دعوت می‌شود چکیده آثار خود را به آدرس https://waset.org/apply/۲۰۲۱/۰۱/dubai/ICHSS?step=۲ ارسال کنند. مهلت ارسال چکیده آثار تا پایان روز ۱۵ نوامبر ۲۰۲۰ است. برای کسب اطلاعات بیشتر به آدرس https://waset.org/conference/۲۰۲۱/۰۱/dubai/ICHSS مراجعه شود. ]]> اندیشه و علوم اجتماعی Mon, 20 May 2019 07:01:01 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/275962/کنفرانس-بین-المللی-تاریخ-علوم-اجتماعی-برگزار-می-شود مراسم بزرگداشت علامه امینی برگزار می‌شود http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/275957/مراسم-بزرگداشت-علامه-امینی-برگزار-می-شود به گزارش خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) مراسم بزرگداشت علامه عبدالحسین امینی، فقیه و محدث برجسته شیعه و صاحب کتاب «الغدیر» دوشنبه ۳۰ اردیبهشت در انجمن آثار و مفاخر فرهنگی برگزار می‌شود. «علامه امینی» از جهات عدیده، مانند علو طبع، استغنای از همه، بی‌اعتنایی به ریاست، صراحت لهجه، زبان صدق گو، قلم و بیان شیوا و رسا، قیافه جذاب، و سیمای دلنشین و آراستگی به صفات کریمه دیگر، از قبیل توکل، شجاعت ادبی، حفظ جناح در برابر حق، تنمر و ابراز شخصیت در برابر مخالف و در مقام دفاع از حقیقت و امثال اینها، در میان اقران کم نظیر خود، ممتاز بود و عالی‌ترین صفات عالیه و ممتاز او، محبت و ولای کامل او نسبت به خاندان رسالت بود، که سرآمد تمام مزایای وجودی او بود. به همین جهت است که «امینی» را در این عصر، یگانه غواص دریای بیکران ولایت باید دانست. او چنان در این دریای بیکران غوطه‌ور شد که خیال و هدف دیگری برایش باقی نماند. و راستی از برکت اشعه توجه مولی الموالی، آن رادمرد گرامی سر تا پا به نور محبت ائمه اطهار مستنیر گشت. آری، فکر و ذکر و قیام و قعود و نوم و یقظه او به عشق ولایت بود. در این مراسم که از ساعت ۱۸ تا ۲۰ برگزار خواهد شد، حسن بلخاری، رئیس انجمن آثار و مفاخر فرهنگی، داوود فیرحی، استاد دانشگاه تهران، محمد جواد حجتی کرمانی، نویسنده و پژوهشگر اندیشه اسلامی و احمد امینی، فرزند علامه امینی سخنرانی خواهند کرد. همچنین در این برنامه به پاس خدمات علمی و فرهنگی این فقیه و محدث برجسته به عالم اسلام و جهان تشیع، لوح تقدیر انجمن آثار و مفاخر فرهنگی به خانواده آن مرحوم اهدا خواهد شد. انجمن آثار و مفاخر فرهنگی در خیابان ولیعصر (عج)، پایین تراز میدان منیریه، خیابان سرلشگر بشیری، پلاک ۷۱ واقع است. ]]> اندیشه و علوم اجتماعی Mon, 20 May 2019 08:02:50 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/275957/مراسم-بزرگداشت-علامه-امینی-برگزار-می-شود چرا فلسفه به حاشیه افتاده است؟ http://www.ibna.ir/fa/doc/book/275983/چرا-فلسفه-حاشیه-افتاده به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) ​کتاب «دعوت به فلسفه» اثر ویل دورانت با ترجمه شهاب‌الدین عباسی منتشر شده است. ویل دورانت (١٨٨۵- ١٩٨١) برنده جایزۀهپولیتزر (١٩۶٨) و مدال آزادی (١٩٧٧) نویسنده‌ای مشهور در ایران و جهان است که علاقه‌مندان با اثر سترگ او در تاریخ جهان، مجموعه ١١ جلدی تاریخ تمدن، آشنایی دارند و می‌دانند چاپ این اثر در ایران مانند انتشار آن در غرب با چه استقبال پرشوری روبه‌رو شد.  ویل دورانت در دعوت به فلسفه توضیح می‌دهد که ما چرا به فلسفه نیازمندیم. اگر فلسفه به حاشیه افتاده، به این علت است که روح ماجراجویی را از دست داده و جیره‌خوار علوم و دانش‌های دیگر شده است. اگر در داستان فلسفه حکایت برهمنی را از زبان ولتر تعریف می‌کند که برخی معماهای فلسفی را نمی‌داند و احساس رنج می‌کند، در دعوت به فلسفه می‌گوید ماجرای فلسفه مهمتر از دانستن مشتی معما و چیستان ذهنی است. او در دعوت به فلسفه می‌گوید: «فلسفه، معمایی کم‌اهمیت و غوطه‌ور در میان ابرها نیست که ربطی به زندگی بشر یا تأثیری در آن نداشته باشد. بلکه مساله‌ای عظیم و مهم است. فلسفه در پی فهم این مساله مهم و اساسی است که زندگی انسان چه معنی و ارزشی دارد و امکانات بشر در این عالم بی‌انتها چیست.»   بخش اول کتاب با عنوان «بررسی فلسفه» از مسائلی سخن می‌گوید که برای فلسفه در طول قرن‌ها دردسر درست کرده‌اند. مسائلی از قبیل دلمشغولی فلسفه به معرفت شناسی و تسلیم شدن گاه و بی گاه آن در برابر الاهیات، به علاوه کاوش در ماهیت ارتباط بین فلسفه و علم. این بخش مروری اجمالی هم می‌کند بر قلمروها، یا «بناها و عمارت‌های» فلسفه به علاوه هدایایی که فلسفه به دلباخته‌ترین مشتاقان خود می‌دهد. فصل دوم کتاب شرحی است درباره شاخه‌های اساسی فلسفه و پرسش‌هایی که مطرح می‌کنند. این فصل همچنین نظرات منحصر به فرد دورانت در فهم و پاسخ دادن به آن پرسش‌ها را شرح می‌دهد؛ پرسش‌هایی که از معرفت‌شناسی و متافیزیک تا سیاست و اخلاق را در بر می‌گیرند.   بخش دوم کتاب با عنوان «آموزش فلسفه به کمک نمونه‌ها» ارزش تاریخ و زندگی‌نامه نویسی را در یادگیری فلسفه معلوم می‌کند و شرحی الهام بخش از زندگی و اندیشه‌های چهار فیلسوف مهم به دست می‌دهد: کنفوسیوس، سقراط، افلاطون، و جوردانو بورنو. این دو شرح حال اخیر، حکایت از یافته‌ای تاریخی دارند و نسخه نگاشته شده اولین سخنرانی‌هایی هستند که دورانت در سال 1917 در لیبرتمپل نیوجرسی ایراد کرد.   بخش سوم و نهایی کتاب، شرح دیدگاه دورانت درباره وجود انسان است. او در اینجا این پرسش را مطرح می‌کند و به آن جواب می‌دهد که «معنی زندگی واقعا چیست؟» در این بخش کل خط سیر زندگی انسان، از تولد تا مرگ، با نثر اثرگذار، قدرتمند و درخشان دورانت به روشنی ترسیم شده است. علاوه بر این، دست نوشته‌ای از گفت‌وگویی میان ویل دورانت و همسر و همکارانش آریل با حضور سه تن از دوستانش، در این بخش ارائه شده، این گفت‌وگو ـ که مانند گفت‌‌وگوهای سقراط با دیگران، یادآور قدیمی‌ترین شکل موجود فلسفه است ـ طی نشستی در خانه آن‌ها در هالیوود هیلز ضبط شده است. در این گفت‌وگو این وظیفه به دورانت محول شد که از این نظر خود که فلسفه هنوز به کار می‌آید و به درد می خورد، دفاع کند. این قسمت، فلسفه را در عمل نشان می دهد و این مزیت را دارد که آرا و اندیشه کسانی را که فلسفه را جدی می‌گیرند به خوبی نمایان کند.   فصل پایانی کتاب شاید چشم‌گیرترین مقاله آن باشد: «فلسفه زندگی برای روزگار ما». دورانت در اینجا ملاک‌های اساسی یک فلسفه زندگی جدید و در عین حال جاودانه را ارائه می‌کند که شامل زندگی توام با احترام با همه موجودات زنده است. چنین دیدگاهی، شامل عناصر و موضوعات فلسفی است که هزاران سال در تاریخ بشر قدمت دارند ولی ما در غرب در فهم آن تازه در آغاز راه هستیم.   وقتی از خواندن دعوت به فلسفه فارغ می‌شویم، این حس شگفت‌انگیز به ما دست می‌دهد که درباره فلسفه و فیلسوفان درکی تازه پیدا کرده‌ایم و این میل در ما تقویت می‌شود که عضوی از این انجمن شریف شویم. خواننده فلسفه معاصر شاید خرسند شود ـ اگر مبهوت ـ نشود که پی ببرد در این صفحات هیچ حرف کلیشه‌ای و عقیده جزمی وجود ندارد. فقط همانطور که عنوان کتاب حکایت از آن دارد یک جور «دعوت» است. دعوت به شرکت در پژوهش صادقانه و تامل درست راجع به گستره و حد و مرزهای فهم انسان. دورانت هیچ درمانی پیشنهاد نمی‌کند، با اینکه سابقه بیش از شصت سال دانش پژوهی و تحقیق در این حوزه دارد. کتاب فقط نتایج احتمالی را که یک «تازه‌کار» با اندیشه خودش به آن‌ها رسیده بیان می‌کند؛ تازه‌کاری که مشتاقانه در پی فهم بهتر نقطه ضعف‌ها، کامیابی ها و توانایی‌های حیوان خردمندی است که او را «انسان» می‌خوانیم.   کتاب «دعوت به فلسفه» اثر ویل دورانت با ترجمه شهاب‌الدین عباسی با شمارگان هزار نسخه در 240 صفحه به قیمت ٣٢٠٠٠ تومان از سوی بنگاه ترجمه و نشر کتاب پارسه منتشر شده است. ]]> اندیشه و علوم اجتماعی Mon, 20 May 2019 15:47:56 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/book/275983/چرا-فلسفه-حاشیه-افتاده جلد هفتم تاریخ فلسفه آکسفورد منتشر شد http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/275984/جلد-هفتم-تاریخ-فلسفه-آکسفورد-منتشر به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) جلد هفتم تاریخ فلسفه آکسفورد فلسفه قاره‌ای از ۱۷۵۰ به بعد (طلوع و افول خود) نوشته رابرت سی. سالمن با ترجمه محمد مهدی اردبیلی منتشر شد. اردبیلی در مورد انتشار این اثر نوشته است: «این کتاب بازه ای تقریباً ۲۵۰ ساله از تاریخ فلسفه غرب را دبرمی گیرد که با انقلاب کوپرنیکی کانت در عرصه متافیزیک آغاز شده و با رویکرد ضد متافیزیکی دریدا به پایان می‌رساند. سالمن برای اینکه بتواند از عهده انجام این وظیفه خظیربرآید تاریخ نگاری فلسفی خاص خودش را به نحوی هدفمند حول یک مفهوم مشخص سامان می‌دهد و می کوشد تا سایر مفاهیم و رویکردها را درپرتو آن بازخوانی کند. این مفهوم که همچون نخ تسبیح سایر مفاهیم را به یکدیگر متصل می‌کند و داستان تاریخ فلسفه را نه حکایاتی پراکنده و تصادفی بلکه به پیشرفت ضروری و منطقی تاملات مختلف درباره این مفهوم بدل می‌سازد، همانا مفهوم «خود» است. آنچه در این کتاب «خود» نامیده می‌شود در حقیقت وارث مفاهیم نامدار عرصه اندیشه بشر مانند نفس، روح، ذهن، سوژه، عقل و حتی انسان و فطرت است. آنچه ترجمه فارسی و انتشار کتاب سالمن را توجیه کرده و چه بسا ضرورت می بخشد فقدان اثری مشابه در زبان فارسی است که در عین حجم اندک و نثر شیوا توانسته باشد این دوه تاریخی مهم از کانت تا دریدا را نه ازبیرون بلکه از درون به کمک شرح سیر تطور مفهوم «خود» ترسیم کند. دراین معنا این کتاب می‌تواند خلاء موجود در آثار فلسفی فارسی زبان را پرکند و علاقمندان و دانشجویان را به ویژه در مراحل ابتدایی آشنایی شأن با فلسفه‌های مدرن و پست مدرن همراهی کند و برایشان تحلیلی کل نگرانه و ذهنیتی منسج در خصوص روند حرکت تاریخ فلسفه غرب در دو قرن اخیر را به ارمغان بیاورد. جلد هفتم تاریخ فلسفه آکسفورد فلسفه قاره‌ای از ۱۷۵۰ به بعد توسط انتشارات سمت راهی بازار نشر شده است. ]]> اندیشه و علوم اجتماعی Mon, 20 May 2019 15:45:33 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/275984/جلد-هفتم-تاریخ-فلسفه-آکسفورد-منتشر