مراسم اعطای ششمین نشان عالی خورشید با تجلیل از یک عمر فعالیت علمی، آموزشی و هنری احمد ضابطی جهرمی با حضور جمعی از مدیران سینمایی، هنرمندان، مستندسازان و شاگردان این استاد پیشکسوت سینمای مستند عصر پنجشنبه ۹ مهرماه ۱۴۰۵ در موزه سینما برگزار شد.
عنوان «پنج سِفر» هم انتخاب جالبی است. کتاب روایت خود را در پنج سفر دنبال می‌کند و بخش‌های اصلی آن با عنوان‌هایی مانند «سفر سرعت‌گیر»، «سفر مقتل»، «سفر مشاهد»، «سفر تشییع» و «سفر شیرینی دیر» پیش می‌روند. این تقسیم‌بندی باعث شده روایت شکل مشخصی پیدا کند و مخاطب مرحله‌به‌مرحله با راوی جلو برود.
فراخوان پژوهشی بازی‌های رایانه‌ای (ویدئویی) با هدف جهت‌دهی به حمایت‌های پژوهشی و فراهم کردن زمینه برای تولید دانش مسئله‌محور و کاربردی در حوزه بازی‌های رایانه‌ای منتشر شد.
یک نویسنده معتقد است: یک سیر نزولی شدید در ادبیات دفاع مقدس به وجود آمده است. بسیاری از نویسندگان دیگر مثل گذشته عشق، علاقه و هیجان لازم برای نوشتن درباره ادبیات دفاع مقدس را ندارند.
علی نیکویی نوشت: اختلاف میان دهم و شانزدهم مهر دیگر اختلافی ساده بر سر یک عدد نیست! یک عدد هنگامی که در دل تقویم قرار می‌گیرد به یک روز بدل می‌شود، آن روز می‌تواند نام یک ایزد را بر خود داشته باشد تا به جشنی آیینی تبدیل شود و در پیوند با فصل‌ها آیین‌های اجتماعی و تصور انسان از نظم جهان معنا پیدا کند؛ مهرگان نیز چنین است.
نمایشنامه «ما لعبتکانیم و فلک...» نوشته مسعود خیام، روایتی است که بدون بیان مستقیم، از خطا، خیانت، امید و تکرار تاریخ می‌گوید و تلاش می‌کند از مسیر اسطوره و تاریخ، پرسش‌هایی درباره انسان و جامعه امروز مطرح کند.
شیرین بیانی در کتاب «نوروز و مهرگان» نوشته است: نوروز جشن زایش و مهرگان جشن رویش است. او ضمن اشاره به شیوه زندگی وابسته به کشاورزی پیشینیان و تقویم کهن به اهمیت پاسداشت زمین و چرخه کشت می‌پردازد و نشان می‌دهد که چگونه و با چه شیوه‌هایی ایرانیان رسوم و جشن‌های خود را از پی قرون مختلف و دوره‌های سخت تاریخی حفظ کرده‌اند.
عشق یکی از مفاهیم زندگی‌ساز در زندگی است، و می‌تواند انسان را در وضعیت نیکی قرار دهد و بیش از هر چیزی او را از اینکه خود را در مرکز جهان قرار دهد، برهانَد. اینکه در ادبیات عرفانی ما بر عاشق‌شدن تأکید شده به این خاطر است که انسان تا عاشق نشود از خودمحوری رهایی ندارد. در عشق است که انسان از خودگزینی به سوی دیگرگزینی حرکت می‌کند و خواست و پسند دیگری را بر خواست و پسند خود ترجیح می‌دهد و از وادی خودپرستی می‌گریزد.
اهمیت «نیمروزی در ینی‌شهیر» تنها به شرایط سیاسی زمان نگارش یا تجربه شخصی نویسنده محدود نمی‌شود. سویسال در این رمان، به‌جای روایت مستقیم رویدادهای بزرگ تاریخی، سراغ لحظه‌ای ظاهراً عادی از زندگی شهری می‌رود: «نیمروزی در ینی‌شهیر»، محله‌ای در آنکارا. اما همین زمان محدود و همین فضای شهری، در نگاه او به صحنه‌ای گسترده برای نمایش مناسبات قدرت، روابط خانوادگی، نابرابری طبقاتی، میل به رهایی و فشارهای اجتماعی تبدیل می‌شود.
«دانشمند دیوانه» داستانی سرشار از ماجرا و موقعیت‌های طنزآمیز است که می‌تواند مخاطب کودک و نوجوان را با خود همراه کند. داستان با یک اختراع خانوادگی آغاز می‌شود، اما خیلی زود به ماجرایی غیرمنتظره تبدیل می‌شود؛ ماجرایی که در آن آری باید بیش از هر چیز به توانایی‌های خودش تکیه کند.
بررسی بازار مواد اولیه چاپ و نشر در هفته‌ای که گذشت نشان می‌دهد، درحالی که قیمت کاغذ و مقوا نوسان چندانی نداشت، بهای مرکب و الکل ایزوپروپیل افزایش یافته است؛ روندی که می‌تواند هزینه‌های تولید را تحت تاثیر قرار دهد.
قزوین - حمید نیرومند مولف و پژوهشگر خوشنویسی گفت: اگر قزوین را پایتخت خوشنویسی می‌نامیم، «میرعماد» ستون اصلی این کاخ عظیم است. میرعماد سبب شد هر اثر نفیسی که در سبک او نوشته می‌شود، مکتب قزوین نام بگیرد.
«شب عباس یاری» در نهصد و هفتاد و ششمین شب از سلسله شب‌های مجله بخارا، عصر چهارشنبه ۸ مهر ۱۴۰۵ با سخنرانی امیر اثباتی، فرهاد توحیدی، شهرام مکری و علی دهباشی در سالن استاد شهناز خانه‌ی هنرمندان ایران برگزار شد.
ارکستر موسیقی ملی ایران به رهبری همایون رحیمیان و با آواز مجتبی عسگری، شامگاه چهارشنبه ۸ مهرماه در سالن موسی جلیل شهر کازان روسیه روی صحنه رفت و دومین اجرای خود در این کشور را با اجرای مجموعه‌ای از آثار موسیقی ایرانی و قطعه «دریاچه قو» اثر پیوتر ایلیچ چایکوفسکی برگزار کرد؛ اجرایی که با استقبال قابل توجه مخاطبان روس و تشویق‌های پیاپی حاضران همراه شد.
عصر چهارشنبه ۸ مهرماه ۱۴۰۵، آیین رونمایی از کتاب «آنها که نمی‌شناختیم»، دومین مجموعه داستان بزرگسال زهره مسکنی، با حضور جمعی از نویسندگان، منتقدان و اهالی فرهنگ و هنر در کتابخانه وزن دینا برگزار شد.
فعالان صنعت چاپ در گردهمایی بررسی و تحلیل چالش‌های زنجیره تأمین و توسعه صنعت چاپ، پیشنهاد تشکیل یک سازوکار خرید تجمیعی با مشارکت مصرف‌کنندگان عمده مطرح کردند.
در نخستین قسمت «اینجا پلاس»، سراغ چند موضوع متفاوت اما مرتبط با جهان کتاب و فرهنگ رفته‌ایم؛ از نمایشگاه کتاب فرانکفورت و روایت‌های کاوه گلستان تا سریال SILO و شعر و جهان فکری نیما یوشیج. ساجده سلیمی و بهاءالدین مرشدی در این قسمت با حضور احمد محمدتبریزی درباره این موضوع‌ها گفت‌وگو کرده‌اند؛ گفت‌وگویی که از کتاب شروع می‌شود و به سینما، عکاسی، ادبیات و تجربه زیسته فرهنگی می‌رسد.
کتاب «ماهی دور از آب» نوشته اختر بیجاد (رها) که از سوی نشر بین‌الملل منتشر شده، روایتی از زندگی مسعود انجمن‌شجاع، جانباز شیمیایی اهل کرمان است که در کتاب با نام «ناصر» شناخته می‌شود.
کتاب «صد خلبان برتر» تالیف علی غفوری تنها به خلبانان جنگنده محدود نمی‌شوند، بلکه خلبانان بالگرد، هواپیماهای ترابری و نیروی دریایی را نیز دربر می‌گیرند. با این حال، تمرکز اصلی کتاب بر خلبانان جت‌های جنگنده است و از دیگر حوزه‌ها تنها به چند چهره شاخص و نمادین پرداخته شده است.
گودرز رشتیانی استاد تاریخ دانشگاه تهران در گفت‌وگو با ایبنا معتقد است با هر رویکردی که نگاه کنیم نمی‌توان میرزاکوچک‌خان را یک قهرمان یا چهره ملی در نظر گرفت.
لرستان - رئیس بنیاد ایران‌شناسی لرستان از اهدای گنجینه‌ای شامل ۱۵۰۰ قطعه عکس تاریخی توسط سید فرید قاسمی به این نهاد خبر داد و گفت: این مجموعه با اولویت دیجیتال‌سازی، به‌زودی در دسترس پژوهشگران قرار می‌گیرد.
فصل ششم مسابقه تلویزیونی «کتاب شیرین» با هدف ترویج فرهنگ مطالعه و آشنایی کودکان و نوجوانان با قهرمانان ملی، به همت نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور و همراهی شبکه کودک (نهال) روی آنتن رفت.
هانیه حسینی گفت: بمباران دانشگاه شریف، نماد حمله به ساحت علم و علم دوستی بود. اما خبر خوش آن که همت شریفی‌ها بر آن است تا بهترش را بسازند. گر چه که شاید بشود مرکز ICT یا ساختمان دانشکده فلسفه علم را ساخت، اما به قول شازده کوچولو هیچ کارخانه‌ای ساخته نشده که دوست بسازد. دوستانی که در جنگ، برای همیشه خاموش شدند از همه این‌ها و آنها، در ادامه شریف گفته‌ام و امیدوارم که شریف برای ایران بماند، شریف که از معتبرترین برندهای ایرانی در جهان است.
در این گفت‌وگو، عیسی امن‌خانی، پژوهشگر، به کالبدشکافی بحران نقد ادبی در ایران می‌پردازد. او از تضاد میان «امتیاز اداری» و «ارزش علمی» می‌گوید و فاش می‌کند چگونه تحمیل معیارهای علوم پایه بر علوم انسانی، باعث شده است تا منتقدان جای کتاب‌های بنیادین را با مقالاتی سطحی و «شابلونی» پر کنند.
طنز انتقادی وقتی شکل می‌گیرد که همیشه در عین باوری که به حرف خودمان داریم، ته دلمان بلرزد که شاید هم اشتباه می‌کنیم؛ طنز انتقادی واقعی از همین‌جا راهش را از طنزی که قصدش صرفاً ملوث کردن است جدا می‌کند؛ طنز انتقادی از ریشخند خود نیز ابایی ندارد. در طنز انتقادی همیشه تردیدی هول‌انگیز نهفته است؛ چیزی که طنزهایی از جنس طنز امپراتور کوزکو در شاهنامه‌خوانی‌اش نشانی از آن دیده نمی‌شود.
درباره ذبیح‌الله منصوری مهمتر از همه این است که عده‌ای را به کتاب خواندن عادت داد. این خیلی نکته مهمی است. صنعت نشر باید به شرایط اقتصادی توجه کند و بازار اصلی‌اش از خوانندگان عام به دست بیاورد تا در کنار آن بتواند به انتشار کتاب‌های خاص هم بپردازد.
مدیرمسئول انجمن فرهنگی ناشران آموزشی با تأکید بر اینکه نمایشگاه مجازی کتاب، جایگزین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران نیست، آن را اقدامی حمایتی برای یاری صنعت نشر دانست و پیشنهاداتی برای تقویت تاثیرگذاری آن گفت.
از وقتی ادبیات جدی و اصیل هرچه بیشتر به محاق رفت، طنز متفکرانه کمرنگ شد و نگاه سانتی‌مانتال و توأم با شیفتگی به پدیده‌ها جای نگاه و تفکر واقعاً نقادانه را گرفت، جماعتی پیدا شدند که با مقادیری شهرت و اعتمادبه‌نفس و البته خوش‌مشربی با اهالی ادبیات و رسانه، عرصه ادبیات را فتح کردند و شعر و داستان و ترجمه به چاپ رساندند. اینجور ادبیاتی‌شدن نمودی‌ست از بحران ادبیات در جامعه امروز ما.
شهرنوش پارسی‌پور، نویسنده معاصر ایران، جمعه شب در پی سکته قلبی در سان‌فرانسیسکو درگذشت. او آثاری چون «طوبا و معنای شب» و «سگ و زمستان بلند» از خود به جای گذاشت.
با اینکه قریب یک قرن و نیم از سفر لایارد به خوزستان می‌گذرد تاکنون هیچ پژوهشگر ایرانی یا خارجی موفق به تهیه چنین گزارش جامع و مشبعی درباره این استان نشده است. او تمام مناطق خوزستان را قدم به قدم سیاحت، و از کلیه آثار باستانی آن حدود بازدید به عمل آورد و با رؤسا و خوانین و شیوخ محلی ملاقات کرد و اوضاع سیاسی و اقتصادی و اجتماعی و نظامی منطقه را بررسی کرد
به تعبیر صادق هدایت، اگر دور کژدم آتش بگذارند و نتواند خودش را نجات بدهد، در نهایت خودش را نیش می‌زند. به نظر من، فریدون خودش را نیش زد؛ یعنی انتقام همه آن سال‌هایی را که سکوت و خانه‌نشینی بر او تحمیل شده بود را از خودش گرفت.
اردبیل- در شمال غرب اردبیل کوهی قرار دارد که در فرهنگ عامیانه جایگاه و اَسرار خاصی دارد تا جایی که در کتاب‌های تاریخی متعدد از گذشته‌های دور، بسیار از آن یاد شده است. بومیان، نام این کوه را ساوالان گذاشته‌اند و عده‌ای سبلان گفته‌اند. جایی که صرفا کوهستان نیست و نماد هویت و فرهنگ یک ملت است.
استاد فلسفه تعلیم و تربیت دانشگاه تهران با تأکید بر ضرورت بازاندیشی در نحوه معرفی دین گفت: اگر دین به‌گونه‌ای عرضه شود که گویی دینداری مستلزم کنار گذاشتن عقل است، این تلقی می‌تواند به کاهش اقبال نسل جدید به دین منجر شود؛ در حالی که تعبد در متن تعقل معنا پیدا می‌کند و دینداری بدون عقلانیت، تصویری نادرست از دین ارائه می‌دهد.
زنجان - در نشست بزرگداشت حسین منزوی، جایگاه شاهنامه در غزل‌های منزوی مورد بررسی قرار گرفت و تاکید شد که این شاعر زنجانی، با نگاهی نو به اساطیر، مفاهیم عمیق‌تری را در غزل‌های خود جاری ساخته است.
مسعود بهزادی‌راد در یادداشتی نوشت: برای ساخت مقصدهای هوشمند، ابتدا باید حافظه مقصدها را هوشمندانه حفظ کنیم. زیرا هوش مصنوعی می‌تواند آینده سفر را پیشنهاد دهد، اما این ما هستیم که باید محتوای آن آینده را فراهم کنیم. آینده گردشگری ایران شاید در یک اپلیکیشن آغاز شود، اما ریشه آن همچنان در کتاب، فرهنگ، سرزمین و انسان ایرانی خواهد بود.
قزوین - حمید نیرومند مولف و پژوهشگر خوشنویسی گفت: اگر قزوین را پایتخت خوشنویسی می‌نامیم، «میرعماد» ستون اصلی این کاخ عظیم است. میرعماد سبب شد هر اثر نفیسی که در سبک او نوشته می‌شود، مکتب قزوین نام بگیرد.
فعالان صنعت چاپ در گردهمایی بررسی و تحلیل چالش‌های زنجیره تأمین و توسعه صنعت چاپ، پیشنهاد تشکیل یک سازوکار خرید تجمیعی با مشارکت مصرف‌کنندگان عمده مطرح کردند.
آذربایجان‌غربی- مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان آذربایجان‌غربی گفت: در هجدهمین نمایشگاه کتاب ارومیه ۱۱ هزار و ۴۵۰ جلد کتاب به ارزش ۴ میلیارد و پانصد و پنجاه میلیون تومان به فروش رسید.
علی نیکویی نوشت: اختلاف میان دهم و شانزدهم مهر دیگر اختلافی ساده بر سر یک عدد نیست! یک عدد هنگامی که در دل تقویم قرار می‌گیرد به یک روز بدل می‌شود، آن روز می‌تواند نام یک ایزد را بر خود داشته باشد تا به جشنی آیینی تبدیل شود و در پیوند با فصل‌ها آیین‌های اجتماعی و تصور انسان از نظم جهان معنا پیدا کند؛ مهرگان نیز چنین است.
پس از اعلام فهرست نامزدهای نهایی جایزه معتبر بوکر، دبیران بخش کتاب روزنامه گاردین، جاستین جردن، لیز برت و شارلوت استیونز، به ابهامات و پرسش‌های صریح و گاه تند مخاطبان درباره داوری، غیبت پررنگ زنان، نفوذ ناشران بزرگ و پشت‌صحنه این رویداد مهم ادبی پاسخ دادند.
به گفته مولف: «ساده‌سازی است اگر کل مجموعه اندیشه‌هایی را که در دوران تجدد شکل گرفت و به سمت ما هم سرازیر شد یکجا «مدرنیته» بنامیم و بگوییم در ایران، عثمانی و مصر همه یک‌جور بوده است. مواجهه با هر یک از این عناصر در ایران، عثمانی و مصر متفاوت بود و باید به «تفکیک» تجدد قائل بود.»
فارس- کتابخانه دانش‌آموز شیراز با در اختیار داشتن ۱۶۱ هزار جلد کتاب در ۶۰ هزار عنوان و پوشش طیف گسترده‌ای از حوزه‌های علمی، آموزشی، ادبی و هنری، یکی از مراکز فرهنگی این شهر است که علاوه بر خدمات کتابخانه‌ای، برنامه‌های آموزشی و فرهنگی متنوعی را برای کودکان، نوجوانان و دیگر گروه‌های سنی برگزار می‌کند.
امروز، هشتم مهر، روز بزرگداشت مولاناست؛ شاعری که هفت قرن پس از مرگش، هنوز یکی از پرتکرارترین نام‌ها در بازار کتاب فارسی است. اما مولانای امروز فقط در چاپ تازه مثنوی و پژوهش‌های دانشگاهی دیده نمی‌شود. در یک سوی بازار، تصحیح‌های دقیق، شرح‌ها و پژوهش‌های تخصصی قرار دارند و در سوی دیگر، کتاب‌هایی مانند «۲۱ قانون مولانا»، «۱۸ پند مولانا» و «روح‌درمانی با مولانا» که می‌کوشند از میراث عرفانی او پاسخی برای مسائل زندگی امروز بیرون بکشند.
در مراسمی با حضور رایزن فرهنگی ترکیه در ایران و جمعی از ادبا و نویسندگان و مترجمان ایران و ترکیه از ترجمه‌های اخیر نشر نیماژ از کتاب‌های ادبیات ترکیه رونمایی شد.
نمایشنامه «ما لعبتکانیم و فلک...» نوشته مسعود خیام، روایتی است که بدون بیان مستقیم، از خطا، خیانت، امید و تکرار تاریخ می‌گوید و تلاش می‌کند از مسیر اسطوره و تاریخ، پرسش‌هایی درباره انسان و جامعه امروز مطرح کند.
فارس - کاووس حسن‌لی، حافظ شناس، استاد دانشگاه و مولف، لیما صالح رامسری مدیر فقید انتشارات معین را انسانی مهربان، فروتن، پایبند به اخلاق و متعهد به رعایت حقوق دیگران توصیف کرد.
شب ادبیات جمهوری ترکیه، با رونمایی از ترجمه‌های تازه نشر نیماژ از ادبیات ترکیه و با حضور جمعی از اهالی فرهنگ ترکیه و ایران، چهارشنبه (۸ شهریور ماه ۱۴۰۵) در نشر نیماژ برگزار شد.
